بررسی برنامه درسی دینی (اهداف، محتوا، روش) دوره ابتدایی کشور بورکینافاسو و نقد آن بر اساس معیارهای اسلامی
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
- حسین کارآمد 1 ¶
- حمید سوادوغو 2 ¶
1 استادیار و عضو هیئت علمی گروه علوم تربیتی مجتمع آموزش عالی علوم انسانی
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی
چکیده
هدف: این پژوهش با هدف بررسی و نقد برنامه درسی دینی دوره ابتدایی کشور بورکینافاسو بر اساس معیارهای اسلامی انجام شده است.
روش: این مطالعه به روش توصیفی-تحلیلی و با اتکا به اسناد راهبردی، کتب درسی پایه اول تا ششم و منابع کتابخانه‌ای انجام پذیرفت.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان می‌دهد اهداف این برنامه بر انتقال مفاهیم اسلامی، پرورش اخلاق دینی، تقویت هویت دینی و ملی، توسعه مهارت تفکر دینی، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و ایجاد انگیزه برای مناسک دینی متمرکز است. محتوای درسی عمدتاً شامل آموزش قرآن کریم، احادیث، داستان پیامبران و کتب دینی است و از روش‌هایی چون آموزش مشارکتی و حفظ و تکرار بهره می‌گیرد. مهم‌ترین نقدهای وارد بر این برنامه عبارتند از: وارداتی بودن بخش زیادی از منابع درسی، تأثیرپذیری از نظام آموزشی استعماری، عدم تطابق کامل با شرایط فرهنگی و بومی، فقدان نظام یکپارچه در تدوین محتوا، عدم توجه کافی به تفکر انتقادی، غفلت از ادیان سنتی آفریقایی و تنوع مذهبی داخلی، و روش‌های تدریس سنتی و غیرتعاملی.
نتیجه‌گیری: برنامه درسی دینی کنونی بورکینافاسو با وجود داشتن نقاط قوت، با چالش‌های بنیادین نظری، محتوایی و روشی مواجه است. جهت اصلاح و بومی‌سازی آن، بهره‌گیری از تجربیات موفق کشورهای اسلامی مانند جمهوری اسلامی ایران و تدوین برنامه‌ای مبتنی بر نیازسنجی دقیق و معیارهای اسلامی جامع پیشنهاد می‌شود.
روش: این مطالعه به روش توصیفی-تحلیلی و با اتکا به اسناد راهبردی، کتب درسی پایه اول تا ششم و منابع کتابخانه‌ای انجام پذیرفت.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان می‌دهد اهداف این برنامه بر انتقال مفاهیم اسلامی، پرورش اخلاق دینی، تقویت هویت دینی و ملی، توسعه مهارت تفکر دینی، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و ایجاد انگیزه برای مناسک دینی متمرکز است. محتوای درسی عمدتاً شامل آموزش قرآن کریم، احادیث، داستان پیامبران و کتب دینی است و از روش‌هایی چون آموزش مشارکتی و حفظ و تکرار بهره می‌گیرد. مهم‌ترین نقدهای وارد بر این برنامه عبارتند از: وارداتی بودن بخش زیادی از منابع درسی، تأثیرپذیری از نظام آموزشی استعماری، عدم تطابق کامل با شرایط فرهنگی و بومی، فقدان نظام یکپارچه در تدوین محتوا، عدم توجه کافی به تفکر انتقادی، غفلت از ادیان سنتی آفریقایی و تنوع مذهبی داخلی، و روش‌های تدریس سنتی و غیرتعاملی.
نتیجه‌گیری: برنامه درسی دینی کنونی بورکینافاسو با وجود داشتن نقاط قوت، با چالش‌های بنیادین نظری، محتوایی و روشی مواجه است. جهت اصلاح و بومی‌سازی آن، بهره‌گیری از تجربیات موفق کشورهای اسلامی مانند جمهوری اسلامی ایران و تدوین برنامه‌ای مبتنی بر نیازسنجی دقیق و معیارهای اسلامی جامع پیشنهاد می‌شود.
کلیدواژه‌ها
)